Skip to content

Stop de 25 jarige oorlog

Eerder verschenen in het aprilnummer van Het Onderwijsblad

In 1996 publiceerde NRC/Handelsblad mijn eerste stuk over onderwijs. Daarna volgde snel meer. Twee zaken dreven mij. Eerst het studiehuis met zijn meta-cognitieve vaardigheden, leerstijlen, personalisering van het leertraject, kennis kun je niet overdragen, maar moet je verwerven, wat een clusterfuck was dat. Nummer twee was de lumpsum, de institutionele legitimering van de roof op de leraar. In de jaren zeventig was een salaris goed voor een woning in een aardige wijk, nu is de aanschaf van welke woning dan ook met twee jonge onderwijssalarissen nagenoeg onmogelijk.

Honderden publicaties later is alles erger. Het lerarentekort groeit autonoom, kinderen leren steeds minder op school en de oorlog over hoe we algemeen vormend onderwijs inrichten nadert zijn vijfentwintigjarig jubileum. Dat schiet door mijn hoofd, als ik de website van de zelfbenoemde taskforce ontwikkelingsgericht onderwijs doorscroll. Twee hoogleraren en een Agora bobo verklaren het jaarklassensysteem in strijd met de wet, een gegeven dat ontwikkelingsgericht onderwijs onvermijdelijk maakt, de zoveelste opgewarmde prak eerder uitgekotste studiehuispedanterie. 

Weet je, ik ben hier zo klaar mee. Niet omdat ik moegestreden ben, in tegendeel, strijd is lekker, maar toch moet die oorlog stoppen. We rollen met zijn allen van de trap af en elke keer als we denken de kelder bereikt te hebben, blijkt die toch nog wat lager te liggen. En kinderen betalen op basis van afkomst de prijs op een school die steeds meer op een jeugdhonk gaat lijken. Een drama, want slecht onderwijs tast zowel de verdiencapaciteit als de cohesie van de samenleving aan. In gewoon Nederlands; minder welvaart en meer ruzie. 

En dus moet er een compromis komen, een compromis dat bindt, dat de kern centraal vastlegt, ruimte biedt aan verschillende partijen en bewezen onzin buiten de deur houdt. Dus handhaaf desnoods die vreselijke lumpsum, maar maak de overheid verantwoordelijk voor de beloning van leraren, geplaatst in ambtenarenschalen, op basis van opleidingsniveau, een prikkel tot studie en ontwikkeling. Leg in een curriculum voor de vakken Nederlands, Engels, wiskunde en geschiedenis per leerjaar zo concreet mogelijk vast wat kinderen moeten weten en kunnen, lever daarbij centrale toetsen, want taal, getallen en verleden zijn de sporen waarlangs wij communiceren, daar zit de cohesie. Beschrijf de rest van de leerinhoud op hoofdlijnen, zodat scholen ook ruimte hebben voor eigen invulling. 

Mijn compromis, zie het als een voorzetje, niet meer, niet minder, maar erken dat het Nederlands onderwijs is als het LibiĆ« van na Khadaffi, warlords maken de dienst uit, iedereen vecht met iedereen, degene die gewoon zijn werk doet, brandt uit. Laat daarom de vredesonderhandelingen beginnen. Het is aan de minister die te organiseren. Zo nog vijfentwintig jaar doorknokken maakt ons namelijk compleet achterlijk. 

Published inColumns

One Comment

  1. Dion Kobussen Dion Kobussen

    Uitstekend stuk, scherp en strijdbaar als altijd!

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *