Skip to content

Vive la France

Heb je het gelezen van Sarkozy? In zijn eerste week als president van Frankrijk verordonneert hij bij een herdenking van de gruwelen van de Tweede Wereldoorlog alle middelbare scholen het komend jaar te beginnen met het voorlezen van een brief die de communistische verzetsstrijder Guy Môquet in 1941 aan zijn familie schreef, kort voor zijn executie door de Duitse bezetter. Sarkozy: ‘Kinderen van Frankrijk, wees trots op Frankrijk, jullie land, jullie hebben geen ander land. De brief heb ik nooit kunnen lezen of horen zonder diep te worden geraakt.’

Dan Nederland. Dramatische zinnen uitspreken, dat kunnen onze gekozen leiders ook, maar het vervolgtraject vinden ze een beetje eng. Politiek handelen blijft negen van de tien keer steken in een zoektocht naar draagvlak onder de heersende elites en vertrouwen op het probleemoplossend vermogen van ‘het veld’. De canoncommissie is hiervan een treffend voorbeeld. Voorzitter Van Oostrom constateert terecht kennishiaten en noemt in de Volkskrant het examen Nederlands een belediging voor leerlingen. Zijn oplossing? Vijftig vensters op een website. Nu maar hopen dat het onderwijsveld ‘het’ oppikt.
Wachten op betere tijden is decennialang de standaardstrategie van onze onderwijspolitiek. Ook minister Plasterk lijkt perfect in deze traditie te passen. Verkiezingen in november, twee maanden formatie, vanaf februari honderd dagen reflectie, daarna een commissie lerarentekort, een commissie doorlopende leerlijnen, een parlementair onderzoek naar onderwijsvernieuwing… het eerste regeringsjaar is net de eigentijdse werkvorm denken, delen, uitwisselen. En als het aan inspecteur-generaal Jan Teuwen ligt, blijft het zo. In de Volkskrant zegt hij: ‘Voor alle hardnekkige problemen in het onderwijs luidt de vraag: Wie is nu de eigenaar van dat probleem? Mijn conclusie is dat de besturen verantwoordelijk zijn. Zij moeten aansturen, evalueren, als nodig bijsturen. De leraar maakt uiteindelijk het verschil. Laat ze samen een goed samenhangend onderwijsaanbod organiseren. Dat is niet vrijblijvend: het mag niet ontaarden in alleen maar overleg over welk leerboek wordt aangeschaft.’
Eigenlijk zegt Teuwen: ‘Beste burgers, jullie stem voor een andere onderwijspolitiek is verkeerd geadresseerd, niet de regering maar de besturen zijn eigenaar van het probleem.’  Maar wie zijn dat dan? Ik ken ze amper, zie ze nergens, spreek ze nooit, ook niet over een schoolboek, laat staan over een samenhangend onderwijsaanbod. De minister verschijnt daarentegen regelmatig op televisie. Laatst nog bij een evangelisch praatprogramma, hij keek naar filmpjes van geweld in de klas, was flabbergasted, uit onzekerheid lachte hij wat onhandig. Maar dankzij Teuwen begrijp ik: dat geeft niet! Deze minister is een lintenknipper. Een conglomeraat van technocraten beheert het belastinggeld, al dan niet op levenbeschouwelijke grondslag.

Doe mij maar Sarkozy als eigenaar van het probleem. Die is gekozen en democratie werkt, ook in het onderwijs. In Frankrijk zijn leraren hoogopgeleid en goedbetaald. Ze geven hooguit twintig lesuren per week. Beginners zijn bevoegd, hebben een halve lestaak en krijgen tijd om het vak leren. En de brief van de communistische verzetsstrijder? Die lees ik met liefde voor! Wat de Staat geeft, is wat ze krijgt… vive la France!

Published inColumns

Be First to Comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *